Episode Transcript
[00:00:14] Speaker A: Van harte welkom bij deze Kleesterklank nummer 73, met als titel De Genesis van Jezus Christus.
Heerlijk welkom bij deze podcast, met vandaag weer de vaste elementen van een viering zoals op woensdagochtend bij Nijkleester in Jorwit.
Met teksten, liederen, muziek en bezinning.
Elke woensdagmorgen is er in de kerk van Jorwit weer een verrassende pelgrimage.
Van hoofd en hart, van lichaam en ziel.
Dankjewel dat je luistert naar deze kleersterklank en voor je verbinding met Nijkleerster.
Mijn naam is Hinne Wagenaar.
Ik ben als predikant verbonden aan Nijkleerster en woon als kloosterling op klooster Westerhoes vlakbij Jorwet.
Deze klersterklank is ontstaan in de week van het kerstfeest van 2025.
De woensdag van de klersterkuier viel op de dag voor kerst.
In de ochtend dus de klersterkuier, in de avond de kerstnachtviering.
We lazen in de ochtend het eerste gedeelte uit het evangelie van Matthäus, dat letterlijk begint met deze woorden, Boek van de Genesis van Jezus Christus.
In vertalingen wordt ervan gemaakt, overzicht van de afstamming, zoals in de NBV, of in de Friske Bibbel, Stambeum van Jezus Christus.
Of in Engelse vertalingen, de Revised Standard Version, The Book of the Genealogy of Jesus Christ.
Maar letterlijk staat het dus boek van de genesses, boek van de wording van Jezus Christus.
Daar gaat het vandaag over.
En het zou geen Nijk Lister podcast zijn als het niet gaat over onze eigen genesses, over onze eigen menswording.
Ik maak deze opname op Klooster Westerhoofs.
In de kapel van klooster Westerhoes en in de kerk van Jorp werd branden altijd meerdere lichten.
Baaskaas die ons verbindt met Christus.
Kleestervuur dat ons verbindt met onze gemeenschap en kloosters uit het verleden en het heden.
Kaas van verbinding die ons verbindt met onze liefsten, met al wat leeft en is.
En dus ook met jou.
En sinds lange tijd brandt er ook bij elke viering een klein lichtje in een beeldengroepje, een vriendencirkel, dat onze verbinding symboliseert met het Kerkkastiel in Kampen, waar de familie Babyans al meer dan een jaar veiligheid zoekt in Kerkkastiel.
We kunnen beginnen.
We luisteren nu eerst naar een gezongen groet. Gegroet, jij, jij.
[00:03:33] Speaker B: Gegroet Jij, Jij die om liefde komt en ligt. Gegroet.
Gegroet Jij, Jij die om liefde komt en ligt.
De.
[00:04:21] Speaker A: Eerste woorden van morgen zijn enkele woorden uit een tafelgebed van Huub Oosterhuis, betiteld Die na menselijke gewoonte.
Die na menselijke gewoonte met een eigen naam genoemd werd, toen hij in een ver verleden werd geboren, ver van hier, die genoemd werd Jeshu Jezus, zoon van Jozef, zoon van David, zoon van Jesse, zoon van Juda, zoon van Jacob, zoon van Abram, zoon van Adam, zoon van mensen, die ook zoon van God genoemd wordt.
Heiland, visio van vrede, licht der wereld, weg ten leven, levend brood en ware wijnstok, die, geliefd en onbegrepen, werd bewaard in taal en teken, als een eeuwenoud geheim, als een wachtwoord doorgegeven, als een vreemd vertrouwd verhaal, die een naam in mij heugen, die de stem van mijn geweten, die mijn waarheid is geworden.
We luisteren naar het lied Take O Take Me As I Am in drie talen.
Zoals we dat kennen uit de gemeenschap van Iona, maar ook meer en meer ons eigen lied geworden is het lied van de gemeenschap van Nijkleester. Take O Take Me As I Am.
[00:06:23] Speaker B: ZANG EN PIANOSPEL ZANG EN PIANOSPEL Zet jouw ziel op minder en in minder.
Leer mee aan zoals ik deel.
Strijf eruit wie ik zal zijn.
We luisteren.
[00:08:05] Speaker A: Zometeen naar het begin van het Matthäus-Evangelie, het verhaal over de genesis van Jezus Christus.
Als je luistert naar deze lijst, van vader op zoon, van vader op zoon, en zo gaat het maar door, dan denk je wel te weten hoe het gaat en waar het over gaat.
Want het lijkt op een genealogie, een stambo.
Maar pas op.
En let vooral op de afwijkingen van het ritme in deze lezing.
Matthäus 1, vers 1 tot 17.
en ik lees het voor uit de vertaling van de Nederlandse Bijbelvertaling, de NBV.
Overzicht van de afstamming van Jezus Christus, zoon van David, zoon van Abraham.
Abraham verwekte Isaak, Isaak verwekte Jacob, Jacob verwekte Judah en zijn broers, Judah verwekte Peres en Serag bij Tamar, Peres verwekte Gesseron.
Gesseron verwekte Aram. Aram verwekte Amenadab. Amenadab verwekte Naxon.
Naxon verwekte Salmon.
Salmon verwekte Boaz bij Rahab.
Boaz verwekte Obed bij Ruth.
Obed verwekte Isaïe.
Isaïe verwekte David, de koning.
David verwekte Salomo bij de vrouw van Uria.
Salomo verwekte Regabiam.
Regabiam verwekte Abia. Abia verwekte Azaf. Azaf verwekte Josafat.
Josafat verwekte Joram. Joram verwekte Uzziah. Uzziah verwekte Jotam. Jotam verwekte Agas. Agas verwekte Hezkiah. Hezkiah verwekte Menasseh. Menasseh verwekte Amos. Amos verwekte Uzziah. Uzziah verwekte Jegonje en zijn broers rond het begin van de Babylonische ballingschap.
Ten tijde van de Babylonische ballingschap verwekte Jehondia Sealtiel, Sealtiel verwekte Sirubabel, Sirubabel verwekte Abiud, Abiud verwekte El-Yakim, El-Yakim verwekte Azor, Azor verwekte Sadok, Sadok verwekte Achim, Achim verwekte Eliud, Eliud verwekte Eleazar, Eleazar verwekte Matan, Matan verwekte Jacob, Jacob verwekte Jozef, de man van Maria, Bij haar werd Jezus verbekt die Christus genoemd wordt.
Van Abraham tot David telt de lijst dus veertien generaties, van David tot aan de Babylonische ballenschap veertien generaties en vanaf de Babylonische ballenschap tot Christus veertien generaties.
Volgt nu een moment stilte en in die stilte kunnen we nadenken over deze lezing, ruimte maken voor God en eventueel kun je de stilte ook langer maken.
We luisteren naar het Magnificat, een kanon uit Taizé, zoals we die in de vieringen in Jorvit ook na de stilte zien.
[00:12:09] Speaker B: Magnifica, magnifica, magnifica don innovea dominum. Magnifica, magnifica, magnifica don innovea.
Magnificat! Magnificat! Magnificat! Magnificat! Magnificat! Magnificat! Magnificat!
Magnificat! Magnificat anima mea.
Magnificat anima mea.
Magnificat anima mea.
Magnificat anima mea.
Marimba, Marimba, Marimba, Marimba, Magnificat.
Magnificat.
Magnificat.
Magnificat.
Magnificat, magnificat.
Anima mea, mea Dominos.
Magnificat, Magnificat, Magnificat anima mea Dominum Magnificat, Magnificat, Magnificat anima mea Enkele woorden ter beziening.
[00:14:56] Speaker A: Het gaat vandaag over de Genesis, de wording van Jezus Christus.
Hij is geboren in een traditie, met voorouders tot aan David en Abraham aan toe.
Een best laag, zeggen we in Friesland, een goede familielijn.
We denken dan ook aan onze eigenouders en voorouders, wanneer we luisteren naar zo'n lijst.
Van wie ben jij er een?
Van waar bestood de riem?
Dat was op woensdagmorgen ook de vraag bij de koffie, een vraag om erin te komen.
Maar er is natuurlijk meer aan de hand.
Uit de lijst van Jezus blijkt dat het ritme van vader op zoon en vader op zoon meerdere keren wordt verstoord.
Al beter gezegd, de afstamming wordt niet verstoord, maar gered.
Er worden namen van vier vrouwen genoemd, die alle vier heel belangrijk zijn geweest in de continuïteit van deze lijn.
Ja, natuurlijk, alle niet-genoemde moeders zijn essentieel geweest, maar deze vier vrouwen waren niet-Joodse vrouwen die de rol hadden van reddende engel.
Te veel om hier allemaal te vertellen.
Maar dan is er nog een vijfde verstoring van het ritme, misschien wel de belangrijkste.
Want de stamboom stopt bij Jozef.
Er staat niet, en Jozef verwekte Jezus. Nee, er staat, Jozef, de man van Maria, bij haar werd Jezus verwekt.
[00:16:34] Speaker B: Aha!
[00:16:36] Speaker A: We lezen een eindeloze stamboom om te ontdekken dat Jezus er niet uit voort is gekomen.
Dat is hilarisch.
Want Jezus stampt niet af van vader op zoon en vader op zoon en zo maar door.
Nee, hij werd verwekt bij Maria.
Hoe moeten we hiermee aan?
Kort door de bocht zou ik het zo zeggen.
Jezus komt voort uit deze traditie van Israël, zeker, maar hij valt er niet mees aan.
Hij wordt, zo hoort Jozef later, verwekt uit de Heilige Geest, uit de inspiratie van God.
Op die manier komt Jezus voort uit de geschiedenis en traditie, maar is Hij ook geboren uit God.
Zijn genesis is meer dan een genetische afkomst.
Zo wordt Maria ook de moeder van God.
En dit leidt ons tot de vraag voor vandaag, voor ons, voor jou.
We kunnen vragen van wie ben je er een, maar ik zou je ook willen vragen, wat is jouw afkomst? Wie ben jij?
En dan niet in de zin alleen maar van genetische afkomst.
Wie ben jij geworden?
Wat is jouw wording, jouw genesis?
En durf je te overwegen?
of God ook in jou geboren kan worden, of misschien nog anders, of dat jij ook uit God bent geboren.
Zou je daarover willen nadenken? Kun je dat überhaupt denken?
Tijdens dat innerlijk denken kunnen we luisteren naar de volgende muziek van de Veneziaanse muzikus Antonio Vivaldi.
In dit stuk barst de kerstvreugde al uit zijn voegen.
De engelen zingen Gloria in excelsis deo, ere aan God in de hoge.
Het is niet een lang stuk, het is slechts het eerste gedeelte uit Vivaldi zijn Gloria in D majeur.
Je kunt een opname natuurlijk stopzetten om langer stil te staan en je langer te bezinnen.
Maar nu volgt.
Gloria in excelsis deo uit het Gloria door het Monteverdi Choir onder leiding van John Elliot Gardner.
[00:19:32] Speaker B: Gloria!
Gloria! Gloria! Gloria!
In excelsis Gloria, gloria, gloria, gloria in excelsis Deo. Gloria, gloria, in excelsis Deo.
GELACH.
MUZIEK.
GEZANG.
Gloria in excelsis Deo.
[00:21:35] Speaker A: We bidden het onze vader, het gezongen onze vader, zoals dat in de gemeenschap van Nijkleester elke dag gezongen en gebeden wordt.
God van vieren en haj dus uit.
[00:21:49] Speaker B: God van vieren en haj dus uit, dat wij heerlijk en ongelukkig Onder Uw staat de grond recht, door Uw eieren brengt het stappen.
Onder volken Uw woorden, lucht en riet op Uw dernamen, bij Uw Heer lucht op het hek.
jouw kusje moet dus thuis verplegen.
En van jou, wat vrijwillig stieven, staat er blijven, jongeheer, al die schulden waar je stieven.
Leed voor ons, jongeheer, de dag, Uw verleiding, Uw ontslag, Uw verlos, Uw schattig krede.
God van vielen, Uw schat, We.
[00:24:00] Speaker A: Sluiten onze kleesterklamp nu af.
Waar je ook bent, wat je ook doet, Hoe je je vandaag opvoelt, wees gezegend en vervolg je weg in vreugde.
Ontvang vrede van boven, bewaar die in je hart en draag het uit tot de einden der aarde, want daar zal liefde zijn.
[00:24:31] Speaker B: Ga.
dat het uiterste, dat zijn liefde zijn, gaat.
Ga, God, de ene der aarde, God, het uiterste, MUZIEK.
